Το Φρούριο της Τήνου
Ιούλιος – Σεπτέμβριος 2005
Τεύχος 164 – Έτος 39

 

Αγαπητοί Φίλες και Φίλοι,
Έξη μήνες περίπου μετά το θάνατό του, πιστεύω πως στις μνήμες όλων μας παραμένει ακόμη ζωντανός ο μεγάλος πάπας, ο αείμνηστος Ιωάννης-Παύλος Β΄. Αυτός ο μεγάλος πάπας, λοιπόν, θέλησε να σημειώσει το χρονικό διάστημα ανάμεσα σε δυο γεγονότα, σημαντικά για την παγκόσμια Καθολική Εκκλησία, αφιερώνοντάς το στη μελέτη και την προσκύνηση του Μυστηρίου της Αγίας Ευχαριστίας. Άρχισε τον Οκτώβριο 2004, με το παγκόσμιο Ευχαριστιακό Συνέδριο στη Guadalajara του Μεξικού, και θα κλείσει με την προγραμματισμένη Σύνοδο των Επισκόπων στη Ρώμη, από τις 2 ως τις 23 Οκτωβρίου 2005.
O πάπας δε ζήτησε άλλες εξαιρετικές εκδηλώσεις. Tην ημέρα της έναρξης του Ευχαριστιακού Έτους, την Κυριακή, 17 Οκτωβρίου 2004, από τη βασιλική του Αγίου Πέτρου, απευθυνόμενος στο πλήθος των πιστών που είχαν συγκεντρωθεί, έλεγε: «Θέλησα, το έτος αυτό να αφιερωθεί ιδιαίτερα στο Μυστήριο της Ευχαριστίας. Στην πραγματικότητα, κάθε μέρα, και ιδιαίτερα την Κυριακή, ημέρα ανάμνησης της ανάστασης του Κυρίου, η Εκκλησία βιώνει αυτό το Μυστήριο. Αλλά κατά το Ευχαριστιακό αυτό Έτος, η χριστιανική Κοινότητα καλείται να το συνειδητοποιήσει περισσότερο με κάποιες ακολουθίες πιο θερμές, με μια πιο συχνή προσκύνηση, με μια πιο μεγάλη προσπάθεια για αδελφοσύνη και διάθεση για εξυπηρέτηση των άλλων».
Ο πάπας πίστευε ότι η εμβάθυνση του Μυστηρίου και η προσκύνηση μπορούν και πρέπει να πραγματοποιούνται μέσα από την καθημερινή πνευματική ζωή της Εκκλησίας και των πιστών. Γι’ αυτό, στα διάφορα κείμενά του, επιμένει στην αξιοπρεπή τέλεση της θείας Λειτουργίας, στον τακτικό κυριακάτικο εκκλησιασμό, στην πίστη στην πραγματική παρουσία του αναστημένου Κυρίου μέσα στον καθαγιασμένο Άρτο, στην προσκύνηση.
Πριν λήξει το Ευχαριστιακό Έτος, θέλω να προτείνω στη μελέτη όλων μας κάποιες σκέψεις, που ο ίδιος ο πάπας απεύθυνε προς όλους τους πιστούς της Καθολικής Εκκλησίας για την εμβάθυνση του Μυστηρίου της Αγίας Ευχαριστίας. Από το νοσοκομείο Gemelli όπου βρισκόταν, λίγες μέρες πριν πεθάνει, μας καλούσε για μια σοβαρή επιμόρφωση όσον αφορά τις λατρευτικές μας πράξεις, και ιδιαίτερα για τη θεία Λειτουργία.
Έλεγε:
«Πρέπει να μεγαλώσει μέσα μας η αγάπη προς το Αγιότατο Μυστήριο. Να αφήσουμε να μας αγγίξει αυτό το Μυστήριο και να το νοιώσουμε βαθιά μέσα μας. Γι’ αυτό, υπάρχει μια τέχνη να τελεί κανείς τις λατρευτικές πράξεις. »
Οι τελετές της λατρείας δεν πρέπει να είναι απλά η τήρηση κάποιων διατάξεων, επειδή έτσι πρέπει να γίνεται, αλλά χρειάζεται μια εμβάθυνση του θεολογικού περιεχομένου του Μυστηρίου.
»Η Λειτουργία είναι η ίδια η πράξη που ο Χριστός ενεργεί ως ο μεγάλος Ιερέας της Νέας Διαθήκης, και στην οποία ο Χριστός δεσμεύεται με το Μυστικό του Σώμα. Κατά τη Λειτουργία, που είναι η πασχαλινή αναπαράσταση του Μυστηρίου, ο Χριστός είναι παρών, η πράξη αυτή μοιράζεται και ο καθένας από μας συμμετέχει με ειδικό τρόπο που αρμόζει στην ανθρώπινη φύση μας, δηλαδή με τα λόγια που λέμε, με τα άσματα που ψέλνουμε, με τις κινήσεις που κάνουμε.
»Αυτή είναι η τέχνη τού να τελούμε τις λατρευτικές μας πράξεις: Όχι μια επανάληψη ενός τυπικού που επαναλαμβάνεται, αλλά μια σύσφιξη των πιστών μεταξύ τους, μέσα στην αγάπη. Η σύσφιξη αυτή μεταξύ μας και το κλίμα που πρέπει να δημιουργηθεί είναι η απάντηση η δική μας απέναντι στην προσφορά που λαβαίνουμε από το Χριστό, χάρη στο Πανάγιο Πνεύμα που ενεργεί μέσα μας.
»Η ομιλία που ο ιερέας απευθύνει προς στους πιστούς μετά την ανάγνωση του ευαγγελίου, και την οποία συχνά βαριόμαστε να ακούσουμε, πρέπει να μας βοηθάει να συναντήσουμε προσωπικά το Χριστό, να έρθουμε σε στενή επαφή μαζί του, να ακούσουμε τον ίδιο το Θεό που μας μιλάει με τα χείλη του ιερέα.
»Έτσι, όταν πηγαίνουμε να συμμετάσχουμε στη θεία Λειτουργία, στόχος μας δεν είναι να τελειώσει και να φύγουμε, αλλά πηγαίνουμε στη Λειτουργία για να αφήσουμε το Χριστό να μας πλησιάσει, να μας πλημμυρίσει με την αγάπη του, να αισθανθούμε έντονα την παρουσία του μέσα μας και να τραφούμε χάρη στη μεγάλη Δωρεά που μας κάνει, δηλαδή το Σώμα του και το Αίμα του».

Μακάρι, οι σκέψεις αυτές να γίνουν πράξεις στη ζωή μας. Κι αν το Ευχαριστιακό Έτος, όπως το όρισε ο πάπας, φθάνει στο τέλος του, για μας τους πιστούς δεν πρέπει να τελειώσει. Ας συνεχίσουμε να εμβαθύνουμε το μεγάλο Μυστήριο της Ευχαριστίας.
Καλό Χειμώνα
π. Σεβαστιανός Φρέρης

top

Η Οικογένεια


Προς τα τέλη του περασμένου Μαΐου, σ’ ένα έγγραφό του, ο πάπας Βενέδικτος ΙΣΤ΄ διαβεβαίωνε ότι «η Εκκλησία δεν μπορεί να πάψει να διακηρύττει πως, σύμφωνα με το σχέδιο του Θεού, το Μυστήριο του Γάμου και η οικογένεια είναι αναντικατάστατα και δεν επιδέχονται καμιά άλλη εκδοχή».

«Αν οι λαοί θέλουν να δώσουν ένα αληθινά ανθρώπινο πρόσωπο στην κοινωνία, έλεγε, δεν μπορούν να αγνοήσουν το πολύτιμο αγαθό που είναι η οικογένεια, θεμελιωμένη στο Μυστήριο του Γάμου».

«Ο δεσμός του Γάμου, με τον οποίο ο άνδρας και η γυναίκα αποτελούν μια ένωση δια βίου, η οποία από τη φύση της έχει ως σκοπό το καλό των συζύγων και τη γέννηση και διαπαιδαγώγηση των παιδιών, είναι το θεμέλιο της οικογένειας, κληρονομιά και κοινό αγαθό της ανθρωπότητας», λέει ο πάπας.

«Η χριστιανική οικογένεια σήμερα, περισσότερο από ποτέ άλλοτε, έχει μια υψηλή και απαραίτητη αποστολή, που συνίσταται στη μετάδοση της πίστης, πράγμα που προϋποθέτει την προσφορά του εαυτού στο Χριστό που πέθανε και αναστήθηκε• και γι’ αυτό είναι αναγκαίο επίσης να εισάγεται και να ενσωματώνεται στην κοινότητα των πιστών που είναι η Εκκλησία».

«Οι γονείς είναι οι πρώτοι κήρυκες του Ευαγγελίου για τα παιδιά, αυτό το πολύτιμο δώρο του Δημιουργού, αρχίζοντας από τη διδασκαλία και την εκμάθηση των πρώτων προσευχών. Μ’ αυτόν τον τρόπο μπορεί να οικοδομηθεί ένας κόσμος ηθικός, ριζωμένος στο θέλημα του Θεού, κόσμος μέσα στον οποίο μεγαλώνει το παιδί, πιστό στις ανθρώπινες και χριστιανικές αξίες που δίνουν το πλήρες νόημα στη ζωή», συνεχίζει ο πάπας.


Οι Πνευματικές Ασκήσεις
το αγίου Ιγνατίου Λογιόλα


Έχοντας ως βασική του φροντίδα «να βοηθήσει τις ψυχές», σύμφωνα με τη συνηθισμένη του έκφραση, ο Ιγνάτιος Λογιόλα πήρε σύντομα τη συνήθεια να φυλάει γραπτώς ό,τι από την προσωπική του εμπειρία θεωρούσε πως θα μπορούσε να χρησιμέψει και σε άλλους για την πνευματική τους ζωή. Έτσι σχηματίστηκε σιγά σιγά το μικρό βιβλίο που φέρει το όνομά του και έχει τον τίτλο: «Πνευματικές Ασκήσεις». Ο τίτλος λέει καθαρά αυτό περί του οποίου πρόκειται: άσκηση στην πνευματική ζωή• όπως ασκούμε το φυσικό μας σώμα για να αποκτήσουμε αντοχή, ευλυγισία ή επιδεξιότητα. Και οι πνευματικές ασκήσεις μπορούν να μεταμορφώσουν τη ζωή μας, μπορούν να μας οδηγήσουν μέχρι τη μεταστροφή. Για όποιον, λοιπόν, επιθυμεί να επανατοποθετήσει τη ζωή του ενώπιον του Θεού και να την αναδιοργανώσει στην υπηρεσία του, μπορεί να κάνει τις μεγάλες πνευματικές Ασκήσεις, για μια διάρκεια περίπου τριάντα ημερών. Μια τέτοια διαδρομή καταλήγει κανονικά σε μια επιλογή ανανεωμένης ζωής για χάρη του Θεού. Ο Ιγνάτιος την συνέλαβε σε τέσσερα τμήματα, που το καθένα διαρκεί περίπου μια εβδομάδα, ανάλογα με το ρυθμό του καθενός. Και δεν πρέπει να περάσει από το προηγούμενο στο επόμενο στάδιο, αν δε βρει σ’ αυτό το πρώτο εκείνο που ζητούσε να βρει.
Η πρώτη εβδομάδα αρχίζει από τη στιγμή που ο ασκούμενος αισθάνθηκε μια εσωτερική εμπιστοσύνη στο Θεό. Πλήρης από την ειρήνη που αισθάνεται μέσα του, προχωρεί, μέσα στην απομόνωση και τη σιωπή της άσκησης και του αφιερωμένου χρόνου στην προσευχή που ρυθμίζουν την ημέρα του, ενώ καλείται να κοιτάξει τις σκοτεινές ζώνες της ζωής του μπροστά στο Θεό. Έτσι του δίδεται σιγά σιγά να ανακαλύψει το βάθος της αμαρτίας που δηλητηριάζει την ύπαρξή του, αλλά αυτό κάτω από το βλέμμα που ο Θεός έχει πάνω σ’ αυτόν: ένα βλέμμα αγάπης, που δεν κατηγορεί ούτε καταδικάζει, αλλά που συγχωρεί.
Η δεύτερη εβδομάδα δεν μπορεί να αρχίσει παρά μόνο με αυτό το δεδομένο. Τι μπορώ να κάνω μ’ αυτή τη νέα ζωή που παρέλαβα μαζί με τη συγγνώμη; Ο ασκούμενος, λοιπόν, μαθαίνει να κατανοεί το κάλεσμα του Χριστού, για να ανακαλύψει σιγά σιγά σε τι είναι καλεσμένος. Και για τον καθένα πρόκειται για μια διαφορετική διαδρομή, στη διάρκεια της οποίας μαθαίνει να εντοπίζει τους κινδύνους, τα αδιέξοδα, καθώς και τους δρόμους πάνω στους οποίους ο Χριστός τον καλεί να πορευτεί μαζί του. Στη διάρκεια αυτού του δεύτερου σταδίου, ο ασκούμενος εμβαθύνει, μέσα από το Ευαγγέλιο, την εσωτερική γνωριμία Εκείνου που τον καλεί, και γνωρίζοντας Εκείνον, γνωρίζει ακόμα καλύτερα τον ίδιο τον εαυτό του. Μέχρι που ωριμάζει η απάντηση: θέλω να υπηρετήσω το Χριστό με αυτόν τον συγκεκριμένο τρόπο, γιατί αυτό είναι το προσωπικό μου χάρισμα και η προσωπική μου κλήση. Είναι η στιγμή της «εκλογής», μια επιλογή που μάλλον γίνεται αποδεκτή παρά που αποφασίζεται, και που λαμβάνεται μέσα στη γαλήνη και τη χαρά, μέσα στην ηρεμία της εμπιστοσύνης.
Η τρίτη εβδομάδα βοηθάει τον ασκούμενο να λάβει την επικύρωση της εκλογής που πραγματοποίησε κατά το προηγούμενο στάδιο. Η επίμονη θεώρηση του Πάθους του Χριστού γίνεται μια εσωτερική αποδοχή, ρεαλιστική και βαθιά, της δωρεάς που έρχεται από το Θεό. Αν ο ασκούμενος έλαβε την εκλογή από τον ίδιο το Θεό και όχι ως αποτέλεσμα μιας επιβολής και παρά τη δική του θέληση, θα στηριχτεί στην απόφασή του με μια εσωτερική ειρήνη η οποία όμως ίσως να συνεπάγεται και πόνο. Τότε μπορεί να συνεχίσει στο τελευταίο στάδιο.
Η τέταρτη εβδομάδα είναι αφιερωμένη στη θεώρηση του αναστημένου Χριστού και στα αποτελέσματα της Ανάστασης μέσα στον κόσμο. Αποτελέσματα χαράς, εσωτερικής ενοποίησης, αλήθειας, που ελευθερώνουν. Είναι η είσοδος μέσα στη Ζωή σύμφωνα με την επιθυμία του Θεού, είσοδος που γίνεται χάρη στην προσευχή που είναι φορτισμένη με όλη την προηγούμενη διαδρομή. Ο ασκούμενος καλείται να μοιραστεί τη ζωή του Αναστημένου παρά τις όποιες αδυναμίες του και μαζί μ’ αυτές, δηλαδή χωρίς να εγκαταλείψει το χώρο της καθημερινής του ζωής.
***
Μια μεγάλη ποικιλία υπάρχει στον τρόπο παρουσίας των Πνευματικών Ασκήσεων. Και απευθύνονται τόσο σ’ αυτούς που είναι ακόμη αρχάριοι στην προσωπική προσευχή, όσο και στους «μυημένους» που θέλουν να προχωρήσουν ακόμη με μεγαλύτερη ελευθερία μέσα στη χριστιανική ζωή, ή που επιθυμούν να πάρουν μια καινούρια απόφαση για τη ζωή τους, μέσα στην πίστη.
Michel Kobik

 

top

Η θέση της καρδιάς

Αυθόρμητη είναι η κίνηση, όταν θέλουμε να ζητήσουμε συγνώμη, να κτυπούμε το στήθος μας, και συνήθως προς το μέρος της καρδιάς. Πρόκειται για μια χειρονομία που δηλώνει αναγνώριση του σφάλματός μας και αίτηση συγχώρησης. Πολλές φορές μάλιστα συνοδεύεται από τη λέξη «ήμαρτον», αρχαίο τύπο του ρήματος «αμαρτάνω - αμάρτησα».
Μας είναι γνωστό, βέβαια, ότι η συνήθεια αυτή μας έρχεται από τις λατρευτικές μας πράξεις. Ιδιαίτερα στην αρχή της θείας Λειτουργίας καλούμαστε να ζητήσουμε συγνώμη στο Θεό, κτυπώντας τρεις φορές το στήθος μας. Όμως, επειδή η αμαρτία μας είναι πάντα μπροστά μας, και σε άλλες στιγμές καλούμαστε να αναζητήσουμε την ευσπλαχνία του. Έτσι, λίγο πριν προσέλθουμε στη θεία Κοινωνία θα επαναλάβουμε τρεις φορές «Αμνέ του Θεού … ελέησέ μας». Και το κτύπημα αυτό στην καρδιά είναι σαν μια προσπάθεια να επαναφέρουμε τη σκληρυμένη από την αμαρτία καρδιά μας και να επιστρέψουμε στην αγάπη του Θεού.

Αλλά με την ίδια αυτή κίνηση είναι σαν ξυπνούμε το κέντρο της συνείδησής μας. Όπως μας το είπε ο Ιησούς Χριστός, «από την καρδιά προέρχονται» αυτά που «κάνουν τον άνθρωπο ακάθαρτο» (Μτ. 15,18). Η συνείδηση που έχει βυθιστεί μέσα στο σκοτάδι μπορεί, πράγματι, να αρνηθεί να επανέλθει στο φως και να συνεχίσει να κάνει κακή χρήση της ελευθερίας της. Όμως καλείται να λάβει το φως από το Πνεύμα το Άγιο.
Σύμφωνα με τους Πατέρες της Εκκλησίας, αντίθετα με τον εγκέφαλο που συμβολίζει τη διανοητική γνώση, η καρδιά είναι το όργανο της άμεσης γνώσης της Αλήθειας. Και όταν, πριν από την ανάγνωση του Ευαγγελίου, χαράσσουμε τρεις σταυρούς (στο μέτωπο, στα χείλη και στην καρδιά), σημειώνουμε μ’ αυτό τον τρόπο την ανάγκη να αφήσουμε να περάσει η γνώση των Γραφών από το κεφάλι μέχρι την καρδιά.
Η καρδιά είναι ακόμη ο τόπος της παρουσίας του Θεού μέσα στον άνθρωπο. Τα κτυπήματα στο στήθος μπορούν να συμβολίζουν τον Κύριο, ο οποίος στέκεται στην πόρτα και κτυπά: «Αν κάποιος ακούσει τη φωνή μου και μου ανοίξει την πόρτα, θα μπω στο σπίτι του και θα δειπνήσω μαζί του, κι αυτός μαζί μου» (Απ. 3,19). Γι’ αυτό και όταν ο ιερέας μας παρουσιάζει τον καθαγιασμένο Άρτο, εμείς απαντούμε όπως ο εκατόνταρχος: «Κύριε, δεν είμαι άξιος να σε δεχθώ (εννοείται: στην καρδιά μου).
Και η παρουσία του Θεού μέσα μας, εκδηλώνεται πάντοτε με βαθύ αίσθημα εσωτερικής χαράς: «Αμνέ του Θεού, που σηκώνεις και αφαιρείς τις αμαρτίες του κόσμου, δώσε μας την ειρήνη».


Πάρε το ιδανικό σου
στα χέρια σου

Δε γέρασες επειδή έζησες χρόνια πολλά.
Γίνεσαι γέρος επειδή λιποτάκτησες
από το ιδανικό σου.
Τα πολλά χρόνια ρυτιδώνουν το δέρμα,
όταν εγκαταλείπεις το ιδανικό σου,
ρυτιδώνεις την ψυχή σου.
Οι φροντίδες, οι αμφιβολίες, οι φόβοι και οι απελπισίες
είναι οι εχθροί που, σιγά-σιγά,
μας κάνουν να στραφούμε προς τη γη,
και γινόμαστε σκόνη πριν το θάνατο.

Νέος είναι εκείνος
που απορεί και θαυμάζει,
όπως το αχόρταγο παιδί, που ζητάει : κι άλλο!
Νέος είναι εκείνος
που γίνεται πρόκληση μπροστά στα γεγονότα,
που βρίσκει τη χαρά στο παιχνίδι της ζωής!

Είστε τόσο νέοι, όσο νέα διατηρείται η πίστη σας!
Είστε τόσο γεροί, όσες είναι οι αμφιβολίες σας!
Είστε τόσο γέροι, όση είναι η απελπισία σας!

Θα παραμείνετε νέοι
όσο θα παραμείνετε δεκτικοί στα μηνύματα
της φύσης, του ανθρώπου, του απείρου.

Απόδοση ενός κειμένου
του Ουίνστον Τσόρτσιλ

Προσεύχομαι με τους Ψαλμούς

Ψαλμός 120

1 Τα μάτια μου σηκώνω στα βουνά•
από πού θα 'ρθει η βοήθειά μου;

2 Η βοήθειά μου θα 'ρθει από τον Κύριο,
που έφτιαξε τα ουράνια και τη γη.

3 Δε θ' αφήσει να κλονιστούν τα πόδια σου,
δε θ’ αδρανήσει αυτός που σε φυλάει.

4 Όχι, δε θα νυστάξει, δε θ' αποκοιμηθεί,
του Ισραήλ η σκέπη.

5 Ο Κύριος είναι αυτός που σε φυλάει•
ο Κύριος είναι η προστασία σου,
στέκεται στα δεξιά σου.

6 Τη μέρα δε θα σε χτυπήσει ο ήλιος,
ούτε η σελήνη μέσα στη νυχτιά.

7 Από κάθε λογής κακό θα σε φυλάει ο Κύριος•
θα προφυλάγει τη ζωή σου.

8 Ο Κύριος θα σε προστατεύει
σαν φεύγεις και σαν έρχεσαι,
από τα τώρα και παντοτινά.

top


Ο Ψαλμός 120 ανήκει στην κατηγορία των Αναβαθμών, δηλαδή στους ψαλμούς που απαγγέλλονταν κατά το προσκύνημα προς τη συνάντηση του Κυρίου, στην Ιερουσαλήμ. Είναι ψαλμός εμπιστοσύνης. Ο Κύριος, του οποίου το όνομα αναφέρεται πολλές φορές, παρουσιάζεται ως ο φύλακας, πάντα άγρυπνος και προσεκτικός, φύλακας του λαού του ενάντια σε κάθε κίνδυνο. Το άσμα αρχίζει με το βλέμμα στραμμένο στα ψηλά, «στα βουνά», δηλαδή εκεί που υψώνεται η Ιερουσαλήμ. Η βοήθεια θα έλθει από εκεί, όπου ο Θεός κατοικεί στον άγιο του ναό. Και εκφράζει την αταλάντευτη πίστη του με απόλυτη βεβαιότητα: «Η βοήθειά μου θα 'ρθει από τον Κύριο, που έφτιαξε τα ουράνια και τη γη» (εδ. 2).
Η βεβαιότητα αυτή απεικονίζεται με την εικόνα του φύλακα και του φρουρού, μας αναφέρει επίσης το πόδι που δεν κλονίζεται πάνω στο δρόμο της ζωής. Μπορεί να φαντάζεται ακόμη το βοσκό, ο οποίος κατά τη νυχτερινή ανάπαυλα αγρυπνεί για το κοπάδι του (εδ. 4). Και ο μεγάλος Ποιμένας δε γνωρίζει ανάπαυση όταν πρέπει να προστατέψει το λαό του.
Ένα άλλο σύμβολο εμφανίζεται κατόπιν, πρόκειται για τη σκέπη, που προϋποθέτει την πορεία κατά τη θερμή ημέρα. Είναι μια υπενθύμιση της σκληρής πορείας του λαού μέσα στην έρημο, όπου ο Κύριος βαδίζει μπροστά από τον Ισραήλ «τη μέρα μέσα σε μια στήλη νεφέλης για να του δείχνει το δρόμο, και τη νύχτα μέσα σε στήλη φωτιάς, για να τους φωτίζει (Έξ. 13,21).
Μετά την αγρυπνία και τη σκέπη, ιδού και το τρίτο σύμβολο: ο Κύριος στέκεται «στα δεξιά» του πιστού του (εδ. 5). Αυτή είναι θέση του υπερασπιστή, τόσο στη στρατιωτική τάξη όσο και στη δικαστική. Αυτή είναι η βεβαιότητα ότι δε θα εγκαταλειφθεί κατά την ώρα της δοκιμασίας, κατά την επιδρομή του κακού. Κατά την αρχαιότητα θεωρούσαν ότι οι ακτίνες της σελήνης ήταν το ίδιο βλαβερές, ώστε να μπορούν να προκαλέσουν πυρετό, ακόμη και τύφλωση ή και τρέλα. Γι’ αυτό ο Κύριος μας προστατεύει ακόμη και τη νύχτα.
Ο ψαλμός φθάνει στο τέλος με μια σύνθετη διακήρυξη εμπιστοσύνης: ο Θεός θα μας υπερασπιστεί με αγάπη σε κάθε στιγμή, προφυλάσσοντας τη ζωή μας από κάθε κακό. Κάθε μας δραστηριότητα, συνοψίζονται στα δυο ρήματα «φεύγω» και «έρχομαι», που βρίσκονται πάντα κάτω από το βλέμμα του Κυρίου. Κάθε μας πράξη και όλος ο χρόνος μας είναι επίσης κάτω από το βλέμμα του Κυρίου «από τώρα και παντοτινά».

top

Σκοπός του μηνός Οκτωβρίου 2005

Για τους χριστιανούς, ώστε να μην απογοητεύονται από τις προκλήσεις της εκκοσμικευμένης κοινωνίας, αλλά με απόλυτη εμπιστοσύνη να δίνουν μαρτυρία για την πίστη τους και για την ελπίδα τους.

Σε μια κοινωνία όπου η εκκοσμίκευση φαίνεται να παρα-μερίζει όλες τις θρησκευτικές αξίες, όπου το κυνήγι του πλούτου, της ευδαιμονίας και του υλισμού δείχνουν να ενδιαφέρουν όλο και περισσότερο το σύγχρονο άνθρωπο, σ’ ένα εξελιγμένο κόσμο που δείχνει να ενδιαφέρεται πιο πολύ για απόλαυση και ηδονισμό, εμείς οι χριστιανοί καλούμαστε να δώσουμε μαρτυρία για την πίστη μας και την ελπίδα που υπάρχει μέσα μας. Πίστη στο Θεό και ελπίδα για τα όσα μας αποκάλυψε ο Ιησούς Χριστός.
Και βέβαια, η μεγάλη δυσκολία που μπορεί να προκύψει σε μια εποχή ταραγμένη, όπως είναι η σημερινή, είναι η απογοήτευση που μπορεί να κυριαρχήσει ακόμη και στους βαφτισμένους. Ως μαθητής του Χριστού, ο χριστιανός θα πρέπει να ακτινοβολεί ελπίδα. «Αν το αλάτι χάσει τη νοστιμάδα του, πώς θα το νοστιμέψουμε;», μας είπε ο Χριστός. Κι αν ο χριστιανός πάψει να ακτινοβολεί την ελπίδα, πώς θα δώσουμε ελπίδα στον κόσμο;
Όμως, η ελπίδα μας δεν πρέπει να είναι κενή, δεν πρέπει να είναι ούτε προσποιητή, ούτε ψεύτικη. Και για να είναι αληθινή η ελπίδα μας είναι επίσης απαραίτητο να στηρίζεται από τη γνώση των όσων μας αποκάλυψε ο Χριστός.
«Ο κάθε χριστιανός, ως μάρτυρας και απόστολος του Ιησού Χριστού, οφείλει να αποκτήσει την κατάλληλη μόρφωση σύμφωνα με την προσωπική του κατάσταση, όχι μόνο για να μην εξαλειφθεί η πίστη του από έλλειψη επαγρύπνησης μέσα σ’ ένα περιβάλλον όπως είναι αυτό της εκκοσμίκευσης, αλλά επίσης για να στηρίξει την ιεραποστολική μαρτυρία του και να της δώσει μια νέα ώθηση». Αυτά σημείωναν οι επίσκοποι, όταν συγκεντρώθηκαν στη Ρώμη για να μελετήσουν τη νέα κατάσταση που διαμορφώνεται στην Ευρώπη.
Και βέβαια, η γνώση αυτή, που είναι απαραίτητη, δεν αρκεί μόνη της. Χρειάζεται ακόμη, ο χριστιανός να είναι ικανός να δώσει τη μαρτυρία της πίστης του μέσα από την καθημερινή του ζωή. Ο σύγχρονος άνθρωπος ακούει πιο πρόθυμα εκείνους που κατηχούν με το παράδειγμά τους παρά εκείνους που διδάσκουν με το ακαδημαϊκό τους κήρυγμα. Μπορούμε με βεβαιότητα να πούμε ότι η αγιότητα είναι μια απαραίτητη προϋπόθεση για να επιτευχθεί ένας αυθεντικός ευαγγελισμός. Διότι μόνο η αγιοσύνη είναι ικανή να δώσει τη μαρτυρία της πίστης και της ελπίδας που υπάρχει μέσα μας.

Σκοπός του μηνός Νοεμβρίου 2005

Για τους συζύγους, ώστε να μιμούνται το παράδειγμα της συζυγικής αγιότητας όπως βιώθηκε από τόσα ζευγάρια που έφθασαν σ' αυτήν μέσα από τις καθημερινές περιστάσεις της ζωή.

Ο απόστολος Παύλος διαβεβαιώνει ότι στο γάμο «κρύβεται ένα μεγάλο Μυστήριο», και συμπληρώνει: «εγώ νομίζω ότι αναφέρεται στο Χριστό και στην Εκκλησία» (Εφ. 5,32). Έτσι, δηλαδή, η αγάπη που ο Χριστός έχει για την Εκκλησία, μας αποκαλύπτεται μέσα από το μυστήριο του γάμου και από την αγάπη που οι σύζυγοι έχουν μεταξύ τους. Γι’ αυτό το λόγο και ο απόστολος προτρέπει: «Άνδρες, να αγαπάτε τις γυναίκες σας, όπως ο Χριστός αγάπησε την Εκκλησία και πρόσφερε τη ζωή του γι’ αυτήν» (Εφ. 5,25).
Η χάρη του μυστηρίου, λοιπόν, θα συνοδεύει του συζύγους σ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους. Ο Ιησούς Χριστός παραμένει μαζί τους, ώστε να παραμένουν πιστοί ο ένας στον άλλο, η μεταξύ τους αγάπη να αυξάνει καθημερινά, και η αμοιβαία τους προσφορά του ενός προς τον άλλο να μιμείται όλο και περισσότερο την προσφορά του Χριστού για την Εκκλησία, ο οποίος έδωσε γι’ αυτήν ακόμη και την ίδια του τη ζωή. Ασκώντας τα καθήκοντά τους ως σύζυγοι και ως οικογένεια, εμποτισμένοι από το Πνεύμα του Ιησού Χριστού, θα τείνουν συνεχώς προς την τελειότητα και τον αμοιβαίο εξαγιασμό τους.
Στο μέτρο που η χριστιανική οικογένεια έχει δεχθεί το Ευαγγέλιο μέσα στα πλαίσια μια ώριμης πίστης, και η ίδια γίνεται μια μικρή Εκκλησία, η «κατ’ οίκον Εκκλησία». Μέσα στο μικρό χώρο της οικογενειακής εστίας μπορεί να προσεύχεται και να λατρεύει το Θεό.
Με το προνόμιο που ο Θεός έδωσε στον άνδρα και στη γυναίκα να είναι οι συνεχιστές για τη διαιώνιση του ανθρώπινου είδους, δηλαδή της επίγειας ζωής «κατ’ εικόναν Θεού», μπαίνουν κι αυτοί, σύμφωνα με το σχέδιο του Θεού, στην υπηρεσία της ζωής. Γεννώντας τα παιδιά τους, οι γονείς γίνονται συνεργάτες στο έργο της δημιουργίας, και μεταδίδοντας τη ζωή, γίνονται κήρυκες ότι η ανθρώπινη ζωή είναι δώρο του Θεού που το λαβαίνουμε για να το μεταδώσουμε κι εμείς με τη σειρά μας. Μ’ αυτόν τον τρόπο η οικογένεια αποβαίνει «λίκνο» της αγάπης και «ιερός χώρος» όπου η ζωή γεννιέται, λαμβάνεται, γίνεται αγαπητή, αναπτύσσεται και εξαγιάζεται.
Η χριστιανική οικογένεια, εφόσον αποδέχεται το Ευαγγέλιο και ωριμάζει στην πίστη, γίνεται με τη σειρά της κοινότητα ιεραποστολής και μετάδοσης του θείου Μηνύματος για πολλές άλλες οικογένειες και γενικά του περιβάλλοντος στο οποίο ζει. Ριζωμένη στα νερά του Βαφτίσματος και τρεφόμενη με το ιερό Μυστήριο της Ευχαριστίας, χάρη στο Μυστήριο του γάμου δέχεται μια νέα δύναμη για να μεταδώσει την πίστη, να εξαγιάσει και να μεταμορφώσει τη σημερινή κοινωνία σύμφωνα με το σχέδιο του Θεού.

top

Σκοπός του μηνός Δεκεμβρίου 2005

Για να εδραιώνεται όλο και πιο ολοκληρωμένη μια κατανόηση της αξιοπρέπειας του άνδρα και της γυναίκας, σύμφωνα με το σχέδιο του Δημιουργού.

Ο Άνθρωπος είναι καλεσμένος να είναι το πιο αξιοπρεπές ον μέσα στο Σύμπαν. Λέει πράγματι ο ψαλμός 8: «Τι τάχα είν’ ο άνθρωπος ώστε να τον φροντίζεις, ο γιος του ανθρώπου ώστε να νοιάζεσαι γι’ αυτόν; Τον έκανες ωστόσο λίγο μικρότερο από τους αγγέλους, με δόξα τον στεφάνωσες και με τιμή. Κύριο τον έκανες πάνω στα πλάσματά σου, όλα στην εξουσία του τα έδωσες». Η ρίζα της θεμελιώδους αυτής αξιοπρέπεια πηγάζει από τη ίδια τη θεία προέλευσή του. Και εδώ πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι όταν λέμε Άνθρωπος, εννοούμε τον άνδρα και τη γυναίκα, όπως διαβάζουμε στο 1ο κεφάλαιο της Γένεσης: «Δημιούργησε ο Θεός τον άνθρωπο σύμφωνα με τη δική του εικόνα, ‘κατ’ εικόνα Θεού’ τον δημιούργησε, τους δημιούργησε άντρα και γυναίκα» (Γέν, 1,27). Από την πρώτη σελίδα της Αγίας Γραφής, ο Θεός θέλει να είναι σαφές ότι η ανθρώπινη αξιοπρέπεια συνίσταται στο ότι αντανακλά, μέσα στη σάρκα του και μέσα στο χρόνο, το δικό του πνευματικό και αιώνιο πρόσωπο. Και ο Θεός θέλει ακόμη, αυτή η αξιοπρέπεια, που είναι η αξιοπρέπεια όλου του ανθρώπου, είναι η ίδια τόσο στον άνδρα όσο και στη γυναίκα.
Αλλά αυτό που η Αγία Γραφή μας είπε πριν από κάποιες χιλιάδες χρόνια, το αναγνωρίζουν και το υποστηρίζουν όλες οι διεθνείς σύγχρονες Διακηρύξεις. Όμως φαίνεται ότι αυτό δεν αρκεί. Πρέπει ακόμη, αυτή η αναγνώριση που έχει καταγραφεί στο χαρτί, πρέπει ακόμη να μεταφραστεί στην καθημερινή πραγματικότητα της ζωής: στην οικογενειακή εστία, στις διαπροσωπικές, κοινωνικές, οικονομικές, επαγγελματικές πολιτικές και θρησκευτικές σχέσεις. Δυστυχώς, ακόμη σχεδόν σε όλους αυτούς τους τομείς, οι γυναίκες παραμένουν θύματα μιας άνισης μεταχείρισης.
Αν ζούσαμε σ’ ένα ιδανικό κόσμο, όπου οι σκέψεις θα ήταν πραγματικότητες, όσα είπαμε μέχρι τώρα θα έφθαναν, ώστε όλοι να αλληλοβοηθιόμασταν για να ζήσουμε σύμφωνα με την αξιοπρέπεια που μας δόθηκε από το Δημιουργό. Δυστυχώς, η καθημερινή πραγματικότητα μας δίνει άλλη εμπειρία.
Πολλοί άνθρωποι, άνδρες και γυναίκες, ζουν το γάμο τους, πολλοί ως πηγή ευτυχίας και χαράς, αλλά και πολλοί άλλοι ως πηγή δυστυχίας. Να θυμηθούμε αυτά που ακούμε καθημερινά από τα μέσα ενημέρωσης: διαπληκτισμοί μεταξύ των συζύγων, ύβρεις, βιαιότητες, που συχνά καταλήγουν στα δικαστήρια και στο χωρισμό. Και συχνά, τα θύματα αυτής της βιαιότητας και της απανθρωπιάς είναι οι γυναίκες.
Οι επίσκοποι του Βελγίου, μιλώντας για την αξιοπρέπεια που πρέπει να υπάρχει ανάμεσα στους συζύγους, έγραφαν: «Ο Θεός εμπιστεύτηκε ολόκληρη τη δημιουργία στην ανθρωπότητα, δηλαδή στον άνδρα και στη γυναίκα, ώστε και οι δυο μαζί να την εξανθρωπίσουν. Η γυναίκα βγάζει τον άνδρα από την απομόνωσή του και τανάπαλιν. Το γεγονός ότι είμαστε άνδρες και γυναίκες, αυτό είναι πηγή χαράς σε όλους τους τομείς … Ενώ είμαστε ίδιοι, είμαστε και διαφορετικοί. Και πόση χαρά μας δίνει αυτή η αποκάλυψη της διαφορετικής ευαισθησίας που υπάρχει ανάμεσα στον άνδρα και στη γυναίκα».
Σ.Φ.

top

Νέα του Προσκυνητηρίου

• Με εξαιρετική λαμπρότητα αλλά και κυρίως με πολλή κατάνυξη γιορτάστηκε το τετραήμερο του μεγάλου πανηγυρισμού. Από την Πέμπτη άρχισαν να φθάνουν οι προσκυνητές. Μερικοί μάλιστα έφθασαν από την Τετάρτη, πρόθυμοι να βοηθήσουν στις τελευταίες προετοιμασίες. Όπως και τα προηγούμενα χρόνια, κάθε απόγευμα, και με μεγάλη συμμετοχή πιστών, ετελείτο η θεία Λειτουργία και αργά το βράδυ η Αγία Ώρα, κατά την οποία γινόταν η προσκύνηση του Αγιοτάτου Μυστήρίου, ενώ κείμενα ευχαριστιακού περιεχομένου βοηθούσαν τους πιστούς να κατανοήσουν τη μεγάλη αυτή Δωρεά του Θεού προς τον άνθρωπο, που είναι το Σώμα και το Αίμα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού.

• Οι επίσκοποί μας, με την παρουσία τους, λάμπρυναν τον όλο εορτασμό. Όμως το σημαντικότερο είναι ότι με την ενεργό συμμετοχή τους στις πνευματικές εκδηλώσεις, μας βοήθησαν να προσευχηθούμε και μας κήρυξαν το Λόγο του Θεού. Ο σεβασμ. π. Νικόλαος, αρχιεπίσκοπος Νάξου –Τήνου, τέλεσε αρχιερατικό συλλείτουργο και έκανε το κήρυγμα ανήμερα της εορτής της Ιεράς Καρδίας, την Παρασκευή, 8 Ιουλίου. Το ίδιο βράδυ, ο σεβασμ. π. Ιωάννης, αρχιεπίσκοπος Κερκύρας και Ιονίων Νήσων, σε μια κατηχητική ομιλία μας βοήθησε να καταλάβουμε τη στενή σχέση που υπάρχει ανάμεσα στο Μυστήριο της Αγίας Ευχαριστίας και την ευλάβεια προς την Ι. Καρδία του Ιησού. Το Σάββατο, ο σεβασμ. π. Νικόλαος, αρχιεπίσκοπος των εν Αθήναις Καθολικών λειτούργησε κατά την απογευματινή θεία Λειτουργία κατά την οποία και κήρυξε το θείο Λόγο, αλλά και μας οδήγησε στην σκέψη και στην προσευχή κατά την προσκύνηση και την Αγία Ώρα που ακολούθησε. Τέλος, οι πέντε επίσκοποι που ήρθαν στην Τήνο για να τιμήσουν τον εορτασμό της Ιεράς Καρδίας του Ιησού συλλειτούργησαν την Κυριακή της μεγάλης πανήγυρης, προεξάρχοντος του σεβασμ. π. Φραγκίσκου, επισκόπου Σύρου και Προέδρου της Καθολικής Ιεραρχίας της Ελλάδος, ο οποίος και κήρυξε το θείο Λόγο.

• Κάθε μέρα ήταν μεγάλη η προσέλευση των πιστών στο Εξώμβουργο κατά τις ιερές Ακολουθίες. Ιδιαίτερα όμως την Κυριακή, ημέρα της μεγάλης πανήγυρης, η προσέλευση των πιστών ήταν εντυπωσιακή. Εντυπωσιακή ήταν και η σιγή που βασίλευε στο προαύλιο του ναού κατά το πολυαρχιερατικό Συλλείτουργο, ενώ συμμετείχαν στο ιερό Μυστήριο μέσω των μεγαφώνων. Υπολογίζεται ότι την ημέρα της Κυριακής πέρασαν περισσότεροι από 1000 πιστοί από το Προσκυνητήριο, πολλοί προσήλθαν στο Μυστήριο της Εξομολόγησης, ενώ άνω των 800 έλαβαν τη θεία Μετάληψη.

• Παρά τον αγώνα που έγινε από διάφορες πλευρές, δεν ήταν δυνατό να ολοκληρωθεί, πριν το μεγάλο Πανηγύρι, η επισκευή του δρόμου που ανεβάζει στο Εξώμβουργο. Πάντως και το ξεκίνημα που έγινε, έδωσε θάρρος σε πολλούς. Εξάλλου, τόσο ο κ. Νομάρχης, όσο και ο κ. Έπαρχος και όλοι οι άλλοι παράγοντες, ακόμη και κάποιοι που ίσως σκέφθηκαν πονηρά, με την κίνηση του φετινού καλοκαιριού θα πείστηκαν ότι ο δρόμος αυτός εξυπηρετεί κάθε χρόνο χιλιάδες επισκέπτες του νησιού μας και όχι «απλά μιαν εκκλησιά που γιορτάζει μια φορά το χρόνο». Από μας ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όσους συνέβαλαν στην πραγματοποίηση του έργου.

• Σημαντικό γεγονός είναι επίσης η φωταγώγηση του δρόμου γύρω από τις δυο εκκλησιές. Μαζί με το μεγάλο προβολέα που φωτίζει τα υπολείμματα του τείχους του κάστρου, δίνουν μια μαρτυρία ότι στην Τήνο υπήρξε ένα μεσαιωνικό Κάστρο με λαμπρή ιστορία, που δημιούργησε έναν αξιόλογο πολιτισμό, κατάλοιπα του οποίου υπάρχουν ακόμη σήμερα, έστω κι αν αυτά αγνοούνται από τις αρμόδιες αρχές, από το Υπουργείο Πολιτισμού και γενικά από το Κράτος. Ίσως, μετά από τα φώτα, να χρειαστούν και κάποιες πινακίδες που θα οδηγήσουν τον ξένο επισκέπτη.

• Μια άλλη καινοτομία που επιτεύχθηκε φέτος στους χώρους μας είναι η συνεργασία με τη Δημοτική Επιχείρηση του Δήμου Εξωμβούργου. Χάρη στην εκεί καθημερινή παρουσία μιας κοπέλας, εξασφαλίστηκε μια όμορφη υποδοχή στους όποιους επισκέπτες που έφθασαν μέχρις εκεί. Χάρη στο μικρό αναψυκτήριο που λειτούργησε η Επιχείρηση, οι επισκέπτες είχαν τη δυνατότητα να δροσιστούν, να καθίσουν και να ξεκουραστούν, αλλά και να επισκεφτούν τις διάφορες εκθέσεις, ή να προσευχηθούν στο ναό.

• Μια εξαιρετική επίσκεψη ευτυχήσαμε να έχουμε φέτος. 250 περίπου άτομα, κυρίως νέοι και νέες με επικεφαλής τον καρδινάλιο του Σίδνεϋ, σεβασμ. Georges Pell, κατά την πορεία τους προς την Κολονία της Γερμανίας (Παγκόσμια Ημέρα των Νέων, συνάντηση με τον πάπα), προγραμμάτισαν να περάσουν και από την Τήνο και να λειτουργήσουν στο προσκύνημα της Ιεράς Καρδίας στο Εξώμβουργο. Με τον καρδινάλιο και τους 10 ιερείς συλλειτούργησε και ο αρχιεπίσκοπός μας σεβασμ. κ. Νικόλαος. Η συνάντηση ήταν εορταστική, αδελφική και κατανυκτική. Στο τέλος τους προσφέραμε αναψυκτικά και βγάλαμε αναμνηστικές φωτογραφίες.

• Στο επόμενο τεύχος θα μιλήσουμε για τις φιλοξενίες που είχαμε το καλοκαίρι, για την επίσκεψη των κατηχητών της Αθήνας, για τα αποτελέσματα της συνεργασίας μας με το Δήμο Εξωμβούργου, για τους πολλούς επισκέπτες μας, για τις μελλοντικές μας σκέψεις, κ.ά.

top


Από 1 Ιουνίου έως 31 Αυγούστου 2005 πρόσφεραν για τη στήριξη των δραστηριοτήτων του Πανελληνίου Προσκυνήματος της Ιεράς Καρδίας στο Εξώμβουργο
:

500 Ευρώ Πρόσφερε: Ανώνυμος
200 Ευρώ πρόσφερε : Ανώνυμος
150 Ευρώ πρόσφεραν : Αγκαζίρ Μαίρη (εις μνήμη συγ. Στέφανου).
100 Ευρώ πρόσφεραν : Ρούσσου Γράτσια/Μάριος, Ρουγγέρη Γεωργία, Βαμβακάρης Αντώνης, Βιδάλης Μάνθος, Ανώνυμος.
70 Ευρώ πρόσφερε : Λουκά Αγγέλα,
60 Ευρώ πρόσφερε : Βιδάλης Σίμος
55 Ευρώ πρόσφερε : Φωσκόλου Μαρία,
50 Ευρώ πρόσφεραν: Φιοράντης Νικόλαος (Φωτισμός του Σταυρού), Κουκουλάς Αντώνιος (εις μνήμη αδελφού του Γεωργίου), Ρηγούτσου6 Μαρία του Π., Αρμένη Φιφή, Πρίντεζη Βέρα, Βαρθαλίοτυ Μαρία, Ρούσσου Άννα, Παλαιολόγου Κούλα, Πρίντεζης Ιωσήφ/ Ειρήνη, Βουτσίνος Ανδρέας (εις μνήμη Πατέρα του Άγγελου), Σαλάχας Αντώνιος, Δαρμή Ελένη,
40 Ευρώ πρόσφεραν: Πολυδώρου, Πρελορέντζος Γεώργιος,
30 Ευρώ πρόσφεραν: Βακονδίου Μαρία, Βακονδίου Μαρία Δ., Στεργιώτου Λίζα, Ρούσσου Κωνσταντία, Φρέρη Μαρία, Πρίντεζης Νίκος, Στεργιώτου Λίζα, Γρυπάρη Κωνστάντζα, Πρίντεζη Σπεράντζα,
25 Ευρώ πρόσφεραν: Στεφάνου Δημήτρης/Σοφία, Σαργολόγου Ελπίδα (εις μνήμη συζ. Νικολάου)
20 Ευρώ πρόσφεραν: (από Χαλκίδα), Πρίντεζης Αντώνιος, Ανώνυμος, Ανώνυμος, Γιαννισσόπουλος Πέτρος, Ανώνυμος, Ρουγγέρη Αικατερίνη, Ρουγγέρη Αικατερίνη, Ζουρίδου Μαρία, Ρούσσος Νικόλαος, Καλουμένου Αγνή, Φρέρη Φραγκίσκα, Παλαιολόογυ Κούλα, Βαρθαλίτου Σπέη, Ρομίνα/Καίτη, Δαλεζίου Ειρήνη, Βακονδίου Μαρία,Ρηγούτσου Μαρία, Ρούσσου Σ., Βιδάλης Γεώριος/Μικαέλα, Πρίντεζη Μάρω, Ροσσολάτου Ειρήνη, Βακονδίου Ευτυχία (εις μνήμη Γεωργίου, Ελεονώρας, Ιωάννου, Λουίζας, Κατίνας), Ρούσσος Μάρκος, Δουράτσου Καντιώ, Ρλυγγέρης Μιχαήλ, Μακρίδου Κορωνία, Λεβαντής, Κρητικού Ούρσουλα, Ανδριώτης Πέτρος, Χορού, Άνδροβικ Βερονίκη, Καλουμένου Αγνή (εις μνήμη Νικόλα και Μιχαήλ), Βιδάλη Αγνή, Ρούσσου Θηρεσία, Πρίντεζη Αντωνία Φρ.
15 Ευρώ πρόσφερε: Ρηγούτσος Παντελής/Ελπίδα,
10 Ευρώ πρόσφεραν: Πρίντεζη Σάντρα, Ρούσσος Γιάννης (Γαζής), Πρίντεζη Γεωργία, Πετρίδης Πασχάλης, Φρέρης Γιώργος/Πετρούλα, Δαλέζιος Ιωσήφ, Πρίντεζης Μάρκος, Πρίντεζη Πίτσα, Στεφάνου Σοφία, Βαμβακάρη Φραγκίσκα, Πιπέρης, Φωσκόλου Αντωνία, Χαρικιοπούλου Αννουντσιάτα, Βιδάλη Άννα
5 Ευρώ πρόσφεραν: Φιοράντε Μαρία, Πρίντεζη Μάρω, Βουτσίνου Καρμελίνα, Ρηγούτσου Ελπίδα, Ρηγούτσου Μαρία.

• Σας Ευχαριστώ όλους για τις προσφορές σας.
• Ευχαριστώ επίσης
την εταιρεία Dolphin Bay Hotel (Βουτσίνος Αντώνιος), για την προσφορά μεγάλου αριθμού προσοψίων.
όλους τους επώνυμους και ανώνυμους που συμπαραστάθηκαν τόσο κατά την προετοι-μασία όσο και κατά τις ημέρες του τριήμερου εορτασμού του μεγάλου πανηγυριού.
τις κυρίες που, ανώνυμα, πρόσφεραν τα λουλούδια για τη διακόσμηση του ναού κατά τις μέρες του πανηγυριού.


Το περιοδικό «Το Φρούριο της Τήνου» συντηρείται από τις προσφορές των ευλαβών και των προσκυνητών της Ιεράς Καρδίας του Ιησού, γι’ αυτό και κάθε προσφορά σας είναι ευπρόσδεκτη. Όμως, αν κάποιος φίλος σας επιθυμεί να το λαβαίνει, δώστε το όνομα και τη διεύθυνσή του, και θα του το στείλουμε δωρεάν.

π. Σεβαστιανός Φρέρης τηλ. 6978194922
κ. Μαρία Μαραγκού τηλ. 2108835911

top

home back